Thời đó cuộc sống khó khăn, ti vi không có, nên suốt thời niên thiếu sách là người bạn thân không thể tách rời. Bây giờ bọn trẻ đọc gì, xem gì đều có người hướng dẫn và lựa chọn, còn hồi đó do nó biết chữ sớm nên sách nào nó cũng xào hết.

Những gì có chữ và lọt vào tầm tay của nó đều được ngấu nghiến đọc kì hết—từ những quyển sách tuổi hoa còn sót lại sau giải phóng đến những quyển truyện của tác giả Duyên Anh về những đứa trẻ bụi đời Saigon. Đọc sách sướng ở chỗ là sau khi xem xong nó có thể thả hồn mơ tưởng vào một nhân vật trong sách mà không bao giờ sợ bị rầy rà. Có lẽ vì vậy, khi lớn lên nó ít thể hiện tình cảm với người khác. Tốt xấu như thế nào tự làm, tự hiểu và tự chịu thôi. Lớn lên một chút khi các anh chị nhà bên thuê truyện kiếm hiệp Kim Dung để đọc thì mở ra cho nó một cơ hội lớn hơn nữa. Nhà dì Hai của nó có một cái ghế nệm mà cả nhà hay gọi là cái ghế đỏ (vì nó bọc nệm màu đỏ) là chỗ trú chân thường xuyên của nó mỗi khi không có đi học vì ở đó nó có thể canh me mấy anh chị vừa bỏ sách xuống là nó chộp lấy đọc ngấu nghiến vì sẽ bị đòi lại mất diễn tiến các câu chuyện hay bị trả lại khi hết ngày thuê là bị lủng mất mấy chương. Ghế đỏ cũng là chỗ nó trốn khỏi nhà nó, nhất là khi ba má nó gây lộn vì nhiều lý do và giống như một cái nôi cho nó suốt một thời niên thiếu. Đọc truyện người lớn mãi rồi nó cũng bị ảnh hưởng khá nhiều, suy nghĩ gì cũng giống ông cụ non, và cũng bớt thích chơi với cùng trang lứa. Có lẽ vì vậy mà sau này nó thích kết bạn với những người lớn hơn, vì học hỏi ở những người này nhiều điều hơn bọn cùng tuổi.

Quyển sách đầu tiên dính đến nghề Y là quyển Dạ Khúc. Quyển truyện trinh thám trong trí nhớ của nó cũ mèm, rách bươm. Nó không nhớ nổi tên tác giả, nhưng nhớ rằng nó kể về một bác sĩ Việt Nam tìm ra thuốc điều trị bệnh gan từ mật gấu rồi sau đó bị đánh cắp công trình. Trong truyện có một câu nói của người bác sĩ mà nó ghi nhớ suốt đời:” Làm khoa học như anh giống như một người cô độc dùng cây cuốc cả núi đá.” Qua câu nói trên, có lẽ cảm giác cô độc này sẽ luôn đeo bám suốt nghề y.

Tốc độ đọc sách trong nhà quá nhanh nên nó đã bắt đầu lần mò đến các nguồn sách khác. Hồi đó thị xã nó có 2 cái thư viện, một thư viện tỉnh và một thư viện thị xã. Thư viện tỉnh thì chỉ làm thẻ cho người từ 15 tuổi trở đi, còn nhóc tì chỉ đọc ở thư viện thị xã thôi. Vậy là nó lần mò vô thư viện trường cấp 2. Trong trường học để mượn sách và đọc sách thoải mái nhất chỉ có một vị trí là tham gia trực thư viện. Hồi đó, thư viện trường giống như một kho sách cũ. Các học sinh lớp sau đầu năm sẽ được mượn sách cũ của năm học trước. Nhiệm vụ của đám học sinh trực thư viện là sắp xếp từng bộ sách của năm trước theo sĩ số từng lớp và gọi lớp phó học tập từng lớp lên nhận sách. Ngoài ra cô thư viện còn đưa cho tụi nó một danh sách những quyển sách bị mượn quá lâu chưa trả, có khi thầy giáo hay cô giáo nào quên trả thì tụi nó đi đến lớp để nhắc trả sách. Ngoài những công việc đó thì tụi nó tha hồ lặn lội vào đám sách cũ mà tìm hiểu. Nó vẫn nhớ hoài cái không gian tĩnh mịch và đầy mùi sách cũ, mới và cái băng ghế dài để học trò đọc sách trong cái trường Vĩnh Phước 1 ngày đó.

Trong kệ sách văn học nước ngoài nó tìm thấy quyển” Tự nguyện làm người đắm tàu” của bác sĩ Alain Bombard. Một bác sĩ tự nguyện bỏ hết công việc cấp cứu ở một trung tâm lớn để chứng minh một giả thuyết về các nạn nhân đắm tàu không chết vì thiếu lương thực, nước uống mà chết vì thiếu niềm tin. Ông gieo cho nó một niềm tin sắt đá là khi mình có lòng tin thì có thể một mình vượt đại dương trên một con thuyền nhỏ, ăn cá sống và uống nước biển để sinh tồn. Nó thích quyển sách đến mức gạ gẫm cô thư viện, cô ơi cho con mượn rồi con trả tiền đền cho thư viện, để cất luôn ở nhà nghe cô. Có lẽ thương thằng nhỏ mê sách và trong thư viện cũng có 2 quyển này nên cô đồng ý. Gần 40 năm nó vẫn nhớ cảm giác sung sướng khi giấu quyển này vào cặp và bỏ vào cái tủ sách be bé của nó ở nhà. Trong thời thơ ấu của nó, mỗi khi gặp khó khăn nó thường lôi quyển này ra và tìm lại cảm giác sung sướng khi đọc lại chương cuối, khi người thủy thủ – bác sĩ hoàn thành chuyến đi gian khổ, mất gần nửa trọng lượng cơ thể, rụng hết toàn bộ móng tay, chân chỉ để tìm một lý thuyết sống còn cho người đắm tàu “Không bao giờ hết hy vọng.”

Trong thư viên còn một quyển của A.J. Cronin là quyển “Thành trì” kể về cuộc đời và quá trình hành nghề của một bác sĩ. Nó cũng say sưa thả hồn vào quyển sách, và một chân lý rút ra từ quyển sách là muốn làm bác sĩ chân chính thì thường phải hy sinh các lợi ích về kinh tế. Không có chuyện bác sĩ làm tỷ phú, bác sĩ được người ta trọng vọng, nhưng muốn có tiền thì phải chịu khó “tiêm các mũi thuốc đắt tiền vào các cái mông sang trọng”. Để thực hành nghề y trong sáng, khoa học thì việc học hành phải đến nơi đến chốn, hy sinh quyền lợi kinh tế và có khi cả hạnh phúc gia đình

Quyển sách mà có lẽ vận vào cuộc đời nhiều nhất là quyển “Đèn không hắt bóng” của tác giả người Nhật Watanabe Junichi. Quyển này nó biết là nhờ anh Vinh, một người bạn lớn hơn gần 10 tuổi, giới thiệu cho. Hình ảnh của bác sĩ Naoe trong sách vẫn còn nguyên trong trí nhớ của nó đến tận ngày hôm nay. Một giáo sư bác sĩ của một trường đại học nổi tiếng đã bỏ hết tất cả để hành nghề tại một bệnh viện tư nhỏ, sau khi bị chẩn đoán ung thư dạ dày. Nó say sưa với từng câu chữ diễn tả chuyện hành nghề y khoa tại một bệnh viện nhỏ bé và nghiền ngẫm những tranh luận giữa Naoe và Kobashi trong công việc điều trị. Những mơ ước của bác sĩ Naoe và nỗi đau âm thầm của ông khi chịu đựng căn bệnh ung thư dạ dày quái ác đã nhập tâm từ hồi nào không biết. Sau này có dịp đọc lại, nó mới hiểu được đoạn kết của câu chuyện—khi cô điều dưỡng Mikicho mở đèn căn phòng mổ quen thuộc với hy vọng được thấy người phẫu thuật viên tài ba bước vào. Bác sĩ có thể cứu sống hàng vạn người, nhưng thực tế đau xót lại là không thể chữa trị cho chính mình. Quy luật nghiệt ngã mà đến khi xảy ra cho mình nó mới cảm được.

Hồi nhỏ, một bộ phim Rumani mà nó và ông anh họ hàng chen lấn đi xem tên “Thầy lang.” Đây là một bộ phim về một giáo sư y khoa tài ba nhưng đã về một vùng quê ở ẩn vì chán chường nghề nghiệp. Trước tình cảnh khó khăn của những người dân quê, ông bác sĩ động lòng và dùng lại các kiến thức và kỹ năng để điều trị bệnh cho họ. Sự đố kỵ của các bác sĩ làng chỉ kết thúc sau khi “ông được phục hồi danh dự sau khi ông “thầy lang” ăn trộm bộ đồ phẫu thuật của tay để phẫu thuật để cứu sống cho chính con gái của mình sau một tai nạn xe hơi. Niềm tin về kết thúc có hậu để vượt qua mọi khó khăn, đố kỵ, bất công của cuộc đời luôn hiện diện suốt trong thời gian hành nghề của nó. Chính những phẩm chất cao quý này đã giúp nó sống và làm việc ngay thẳng, mà chưa bao giờ nghĩ đến chuyện trục lợi hay phải cần sự nâng đỡ của người khác. Xác định một cách sống cho mình ngay từ nhỏ giúp nó định hình con người của mình khá sớm, tuy nhiên tạo khuôn mẫu sớm quá làm cho nó sống khá cứng nhắc và tạo lập nhiều nguyên tắc mà sau này ảnh hưởng không ít đến công danh sự nghiệp.